FE POIS

FE POIS

FE POIS

Ogólna charakterystyka. Zbiorowiska roślin jednorocznych na mulistych, okresowo odsłanianych brzegach wód, to wybitnie pionierska roślinność rozwijająca się zwykle u schyłku lata, w miesiącach VIII–IX, przy niskich stanach wód. Fitocenozy te są często krótkotrwałe – utrzymują się przez jeden lub dwa sezony, a główną rolę w ich budowie odgrywają terofity. W przypadku dolin rzecznych na obszarze Polski do siedlisk 3270 zalicza się głównie zbiorowiska ze związku Chenopodion fluviatile:

  • Agrostio stoloniferae-Pulicarietum vulgaris,
  • Chenopodietum rubri,
  • Chenopodio rubri-Polygonetum brittingeri,
  • Chenopodio polyspermi-Corrigioletum litoralis;

oraz zespół Rumicetum maritimi ze związku Bidention tripartitae i zespół Eleocharito acicularis-Limoselletum aquaticae ze związku Elatini-Eleocharition ovatae. Terytorialny zasięg siedliska to przede wszystkim dolne i środkowe biegi dużych i średnich rzek o madowych dolinach.

Charakterystyka i występowanie w obszarze PLH 20002 Narwiańskie Bagna. Siedlisko występuje stosunkowo rzadko na odsłoniętych późnym latem brzegach odnóg bocznych i głównego koryta rzeki. Tworzy małe powierzchniowo, kilkumetrowe płaty budowane przez terofity i rośliny wieloletnie rozwijające się na mulisto-piaszczystym podłożu. Występowaniu siedliska w granicach obszaru nie sprzyja bagienny (a nie madowy) charakter doliny, a także specyficzny profil koryt rzecznych, zwykle o stromych brzegach, ostro wcinających się w przyległe mokradła. Utrzymywaniu się siedliska sprzyjają wahania stanu wód i hodowla zwierząt. W skład fitocenoz wchodzą głównie uczepy (Bidens cernua i B. tripartita) i rdesty (Polygonum hydropiper, P. lapathifolium, P. mite), a towarzyszą im liczne hydrofity (Alisma plantago-aquatica, Butomus umbellatus, Nuphar lutea, Oenanthe aquatica, Potamogeton spp., Rorippa amphibia, R. palustris, Sagittaria sagittifolia) i mniej liczne helofity (Cicuta virosa, Phalaris arundinacea, Phragmites australis, Sium latifolium, Sparganium erectum, Typha latifolia). W kilku przypadkach stwierdzono występowanie obcych gatunków inwazyjnych – uczepu amerykańskiego Bidens frondosa i chwastnicy jednostronnej Echinochloa crus-galli. W płatach notowano od 7 do 10 gatunków (średnio 9). Na większości stanowisk stwierdzono występowanie zbiorowisk reprezentujących zespół Polygono-Bidentetum.
W obszarze PLH 200002 Narwiańskie Bagna stwierdzono 7 drobnopowierzchnowych płatów siedliska, o łącznej powierzchni 0,05 arów (<0,01% obszaru), rozproszonych głównie w północnej części obszaru. Należy jednak pamiętać, że płaty tego siedliska z natury rzeczy mają charakter nietrwały, a ich liczba i powierzchnia zmienia się w kolejnych sezonach w zależności od stanu wód.

Stan zachowania w obszarze: zły (U2)

Ranga w obszarze: ocena ogólna w SDF – C (znacząca)

Zagrożenia. Stwierdzono następujące zagrożenia istniejące: I01 nierodzime gatunki zaborcze, J02.04 zalewanie – modyfikacje, K02.01 zmiana składu gatunkowego (sukcesja); a potencjalnie także: A05.03 brak hodowli zwierząt, J02.04.01 zalewanie. Główne zagrożenia to zanik użytkowania brzegów rzeki, związanych np. z pojeniem i przepędzaniem bydła; inwazyjne gatunki obce; utrzymywanie się wysokiego poziomu wód przez cały sezon wegetacyjny.

Planu Ochrony Narwiańskiego Parku Narodowego Operat ekosystemów lądowych, bagiennych i leśnych, Białystok 2013 zespół autorski w składzie Dan Wołkowycki (kierownik prac) oraz Aleksander Kołos, Beata Matowicka, Monika Szewczyk, Jarosław Lickiewicz, Cezary Popławski, Rafał Karczmarewicz, Karol Danik